Bezpieczeństwo pożarowe domu — jak porównać materiały

6 min czytania
Bezpieczeństwo pożarowe domu — jak porównać materiały

Bezpieczeństwo pożarowe domu porównuje się na dwóch poziomach: reakcji pojedynczego wyrobu na ogień oraz odporności ogniowej całej przegrody. Klasa A1 opisuje zachowanie materiału, natomiast oznaczenia EI i REI wskazują, jak długo kompletny układ zachowuje wymagane funkcje. O wyniku decydują także połączenia, przejścia instalacyjne i wykonanie.

Reakcja na ogień a odporność ogniowa

Reakcja na ogień materiałów dotyczy pojedynczego wyrobu. W tabeli warunków technicznych z 2022 roku klasa A1 odpowiada określeniu „niepalne”. Przykładem jest izolacja STROPROCK S, dla której producent deklaruje klasę A1 według EN 13501-1. Taka informacja mówi, jak wyrób zachowuje się podczas oddziaływania ognia, ale nie określa jeszcze bezpieczeństwa całej ściany, stropu ani dachu.

Odporność ogniowa opisuje kompletny element budynku. W oznaczeniu REI litera R oznacza nośność ogniową, E — szczelność ogniową, a I — izolacyjność ogniową. Liczba, na przykład 60, wskazuje czas w minutach, przez który element spełnia wszystkie wymienione kryteria w warunkach badania lub klasyfikacji.

Różnica jest praktyczna: płyta lub izolacja może mieć klasę A1, lecz dopiero określona grubość, konstrukcja, okładzina, łączniki i sposób wykonania tworzą układ z klasą EI albo REI. Dlatego porównując technologie budowy domu, nie należy zestawiać samych euroklas z klasyfikacją całych przegród.

Jak czytać klasę ogniową domu

Warunki techniczne z 2022 roku ustanawiają pięć klas odporności pożarowej budynków: A, B, C, D i E, od najwyższej do najniższej. Jednorodzinny budynek mieszkalny należy do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV. Dla niskiego budynku ZL IV tabela wskazuje klasę odporności pożarowej D, ale wymagania dla konkretnego obiektu trzeba odczytywać z projektu i przyjętych rozwiązań konstrukcyjnych.

Nie istnieje jedna liczba opisująca całą „klasę ogniową domu”. Wymagania mogą być przypisane osobno do ścian, stropów, konstrukcji dachu, schodów czy elementów oddzielenia pożarowego. Dla klasy odporności pożarowej B warunki techniczne wymagają między innymi stropu REI 60 oraz ściany zewnętrznej EI 60. To pokazuje, że budynek ocenia się jako zestaw elementów, a nie jako jeden materiał.

Przy diagnozie trzeba sprawdzić, jaki poziom odporności wynika z projektu. Samo podniesienie klasy reakcji na ogień izolacji nie zastępuje wymaganej klasy całej przegrody. Tak samo deklaracja REI dla jednego stropu nie przenosi się automatycznie na inny rozstaw konstrukcji, inną okładzinę lub odmienne przejścia instalacyjne.

Porównanie ścian i stropów

Poniższe przykłady pokazują, jak różne są klasyfikacje konkretnych układów. Lekka ściana zewnętrzna z płytami STALROCK MAX lub STALROCK MAX F o grubości 20 cm ma deklarowaną klasę EI 60–EI 120. Strop nad parkingiem z izolacją STROPROCK G o grubości 15 cm osiąga według producenta REI 240. Są to wyniki przypisane wskazanym konfiguracjom, nie uniwersalne właściwości samego produktu.

Element lub układ Warstwa / produkt Grubość Klasa reakcji na ogień Klasyfikacja odporności ogniowej
Lekka ściana zewnętrzna STALROCK MAX lub STALROCK MAX F 20 cm Nie podano w przywołanej tabeli producenta EI 60–EI 120
Strop nad parkingiem STROPROCK G 15 cm Nie podano w przywołanej tabeli producenta REI 240
Strop żelbetowy zabezpieczony systemem CONLIT 150 System CONLIT 150 2–5 cm Nie podano w przywołanej tabeli producenta REI 30–REI 240
Strop garażu lub pomieszczenia technicznego – wyrób izolacyjny STROPROCK S Warianty od 50 do 200 mm A1 Brak klasy REI dla kompletnego stropu w karcie produktu

Klasyfikacja REI lub EI dotyczy kompletnego, przebadanego albo sklasyfikowanego układu, a nie samej nazwy materiału. Podane wartości odnoszą się do wskazanych zastosowań i konfiguracji; nie należy przenosić ich automatycznie na inną konstrukcję, grubość, okładzinę, łączniki ani przejścia instalacyjne.

Widać też różnicę między zabezpieczeniem stropu a izolacją o deklarowanej reakcji na ogień. System CONLIT 150 dla żelbetowego stropu może zapewnić zakres REI 30–REI 240 przy grubości izolacji 2–5 cm, podczas gdy karta STROPROCK S podaje klasę A1, ale nie klasę REI kompletnego stropu.

Dlaczego liczy się cały układ

Odporność ogniowa ścian zależy od wszystkich warstw oraz ich wzajemnego połączenia. Znaczenie mają między innymi obudowy konstrukcji, dylatacje, zamocowania, styki ściany ze stropem i dachem oraz miejsca, w których instalacje przechodzą przez przegrodę. Jeden niezgodny detal może zmienić zachowanie całego układu względem rozwiązania sklasyfikowanego w badaniu.

Dotyczy to także domów lekkich i szkieletowych. Dom szkieletowy może spełniać wymagania, jeżeli kompletna ściana, strop, dach, połączenia i przejścia instalacyjne ma wymaganą klasyfikację oraz została wykonana zgodnie z dokumentacją. Sama informacja o drewnie albo wełnie nie wystarcza do oceny.

Przy porównywaniu przegród warto oddzielić bezpieczeństwo pożarowe od innych parametrów. Akustyka ścian domu opisuje zupełnie inne właściwości niż EI 60, a trwałość technologii budowy nie jest równoznaczna z zachowaniem nośności podczas pożaru. Każdy parametr wymaga osobnej deklaracji lub klasyfikacji.

Lista diagnostyczna przed wyborem technologii

Przed zaakceptowaniem rozwiązania sprawdź dokumenty i zgodność wykonania w określonej kolejności:

  • ustal, czy potrzebujesz informacji o reakcji na ogień wyrobu, czy klasyfikacji odporności ogniowej całej przegrody;
  • odczytaj deklarację właściwości użytkowych oraz klasę reakcji, na przykład A1 według EN 13501-1;
  • zażądaj klasyfikacji ogniowej konkretnego układu z podaną grubością, konstrukcją, okładziną i sposobem mocowania;
  • porównaj zakres zastosowania z projektem: ścianą, stropem, garażem, pomieszczeniem technicznym albo dachem;
  • sprawdź przejścia instalacyjne, dylatacje, połączenia i obudowy konstrukcji, ponieważ klasyfikacja nie obejmuje dowolnej zmiany detalu;
  • potwierdź, że wykonanie odpowiada dokumentacji, a nie tylko nazwie systemu lub deklarowanej klasie pojedynczego wyrobu.

Jeżeli porównujesz dwa rozwiązania, zestawiaj je na tym samym poziomie: A1 z inną klasą reakcji albo EI 60 z inną klasą EI 60. Nie porównuj A1 izolacji z REI 240 stropu, ponieważ są to oznaczenia dotyczące różnych obiektów oceny.

Dobór klasy odporności ogniowej, zabezpieczeń konstrukcji i przejść instalacyjnych należy pozostawić projektantowi; prace przy instalacjach i zabezpieczeniach przeciwpożarowych powinny wykonywać osoby z wymaganymi uprawnieniami, a przedstawione dane nie zastępują projektu ani klasyfikacji konkretnego układu.

Najczęstsze pytania

Co oznacza klasa A1 materiału?

A1 to najwyższa klasa reakcji na ogień i w tabeli warunków technicznych odpowiada określeniu „niepalne”. Nie oznacza jednak automatycznie, że ściana lub strop wykonane z tego materiału mają określoną klasę REI.

Czy dom szkieletowy jest bezpieczny pożarowo?

Może być bezpieczny pożarowo, jeśli kompletny układ ścian, stropów, dachu, połączeń i przejść instalacyjnych ma wymaganą klasyfikację oraz został wykonany zgodnie z dokumentacją. Sama informacja o zastosowaniu drewna lub wełny nie wystarcza do oceny.

Co oznaczają oznaczenia REI ściany?

R oznacza nośność ogniową, E — szczelność ogniową, a I — izolacyjność ogniową. Liczba, na przykład 60, oznacza czas w minutach, przez który element spełnia wszystkie wymienione kryteria w warunkach badania lub klasyfikacji.

Źródła

  • Obwieszczenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 kwietnia 2022 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie — ISAP / Dziennik Ustaw, 2022, Dz.U. 2022 poz. 1225; § 209, § 212, § 213, § 216, załącznik nr 3
  • Standard ROCKWOOL – gotowe i sprawdzone rozwiązania izolacyjne — ROCKWOOL Polska, 2024, tabela rozwiązań izolacyjnych
  • STROPROCK S – parametry techniczne — ROCKWOOL Polska, 2024, DoP RW-CEE-DoP-0221/M/24/w1; EN 13501-1
  • Wełna ogniochronna, przeciwpożarowa – wymagania dla elementów budynku — ROCKWOOL Polska, 2024, tabela klas odporności ogniowej według § 216

Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).

Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go:

Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.

Redakcja Kreska i Cegła

Autor: Redakcja serwisu

Poradniki o projektowaniu, budowie i urządzaniu domu opracowujemy na podstawie przepisów budowlanych, norm, dokumentacji producentów i publikacji branżowych. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje projektu, opinii kierownika budowy ani porady specjalisty.